Naar inhoud

Positieve energie voor cultuurlandschap

In de aanval voor passende energieproductie

De wereld is hard bezig met een energietransitie. En deze raakt ook het cultuurhistorisch erfgoed. De landschapskwaliteit hoeft hier niet onder te lijden. Integendeel, het biedt uiteenlopende kansen. Welke, en hoe pak je die? Om dit concreet te onderzoeken is het project Energielinie uitgevoerd.

Boerderij met zonnepalen tussen de windmolens
Modern energielandschap. Boerderij met zonnepanelen aan de Schollevaarweg, ten noorden van Zeewolde, omgeven door windmolens.

Spanning en discussie

‘We steken niet onze kop in het zand, maar kiezen voor de aanval.’ Het projectvoorstel Energielinie is er duidelijk over. De overgang naar hernieuwbare energie roept spanning en discussie op over cultuurhistorische en landschappelijke kwaliteiten. Maar er is ook meerwaarde voor landschap en erfgoed. Energieopwekking kan een kostendrager zijn voor de instandhouding van dit erfgoed. Mits juist ingepast. Het project Energielinie heeft als doel op zoek te gaan naar de inpassingsmogelijkheden van herwinbare energie. Waar kan dat? En onder welke voorwaarden?

Perfecte lakmoesproef

Als uitgangspunt zijn de Stelling van Amsterdam en de Nieuwe Hollandse Waterlinie genomen. De Stelling is sinds 1996 aangewezen als werelderfgoed, de waterlinie koerst op aanwijzing in 2019, als uitbreiding van de site van de Stelling. Dit is de perfecte lakmoesproef. Door ontwerpend onderzoek zijn de mogelijkheden tot inpassing verkend in dit hoog gewaardeerde erfgoed. De gedachte hierachter was: als de inpassing hier slaagt, dan biedt dit ruimte en aanknopingspunten voor het overig erfgoed. De studie heeft twee belangrijke resultaten opgeleverd. De energietransitie is, onder voorwaarden, op zo’n manier in te passen dat de samenhang en beleefbaarheid van het erfgoed er op vooruitgaan. Duurzame energiewinning, opslag en transport kunnen inkomsten genereren die de exploitatie en beheer van dit erfgoed ten goede komen.

De blik op de (energie)horizon

Samen met de terreineigenaren, beheerders en gemeenten zijn ambities en wensen in kaart gebracht. Op basis daarvan zijn enkele businesscases ontwikkeld om de richtlijnen in de praktijk te toetsen. Daarbij is er veel aandacht voor de financiële en technische haalbaarheid. En het gaat niet om de panelen van morgen maar om oplossingen voor de komende decennia.

 

"Het surplus aan energie verkopen kan een flinke steen bijdragen aan een gezonde exploitatie.” 

Bart Bennis, directeur van het GeoFort in Fort bij de Nieuwe Steeg

Contact

profielfoto van Jeroen BootsmaJeroen Bootsma

Adviseur Landschap

j.bootsma@cultureelerfgoed.nl 033-4217758