Naar inhoud

Biografie winkelstraat biedt kansen voor leegstand

Leegstand in beeld

Er is een vrijwel rechte lijn te trekken van de geschiedenis van een winkelstraat naar de redenen voor de huidige leegstand ervan. De cultuurhistorische achtergrond van het gebied bepaalt op een bijzondere manier de huidige problematiek. Dat is bijzonder goed te zien bij de Brusselsestraat in Maastricht. Aan de hand van dat voorbeeld is te zien hoe een cultuurhistorische analyse – een ‘biografie’ – kan bijdragen aan oplossingen.

Kaart van historische entreerichtingen in Maastricht

Historische entree van Maastricht

Toen België en Nederland nog één land vormden, was Maastricht georiënteerd op het westen en deed het goede zaken met Antwerpen, Luik en Brussel. De Brusselsestraat vormde dan ook de historische entree van de stad. De rivier de Maas vormde aan de andere kant van de stad een natuurlijke barrière, waarbij de stad met slechts één brug verbonden was met het oostelijk deel van de stad: Wyck.

Het station in Maastricht

Veranderingen in de 19e eeuw

In de 19e eeuw veranderde de oriëntatie van Maastricht met 180 graden. De grens met België en het Albertkanaal sloten de toegang naar de stad via de westkant grotendeels af. Aan de oostkant van de stad daarentegen kwamen het spoor, het station, de snelweg richting Luik en meerdere nieuwe bruggen over de rivier.

Kaart van historische entreepunten Maastricht vanaf de 19e eeuw

Veranderingen verleggen zwaartepunt

Het zwaartepunt in de binnenstad van Maastricht veranderde in de 19e eeuw. Door de nieuwe grensscheiding met België kwam het verkeer van en naar de stad nu via de oostkant. Wat ooit de entree van de stad was, werd nu de achterkant van de stad. Daarmee was de Brusselsestraat niet langer een logisch onderdeel van de bezoektrip aan de binnenstad.

Brusselsestraat, Maastricht

Herbestemmen van Brusselsestraat

Leegstand in de Brusselsestraat en de aanloopstraten daarnaartoe is niet heel verrassend, voor wie de cultuurhistorische achtergrond van het gebied kent. Het is zeer de vraag of een pure retailstrategie hier werkt. In plaats daarvan is het zaak te kijken hoe de bestaande kwaliteiten benut kunnen worden om de straat en het omliggende gebied te revitaliseren. Zo zouden in de Brusselsestraat de oude, majestueuze gebouwen en groene binnenhoven gekoppeld kunnen worden aan de scholen die in de buurt zijn gevestigd.

Brusselsestraat, Maastricht

Andere functies toevoegen in het gebied

De Brusselsestraat met haar omliggende gebouwen van hoger onderwijs zou heel goed een 'Quartier Latin' kunnen worden. Dat betekent dat functies moeten worden toegevoegd die aansluiten bij het karakter van het gebied en de bestaande bewoners en ondernemers. Denk bijvoorbeeld aan horeca waar gasten kunnen studeren en werken, eventueel in combinatie met specialistische winkels.